De 5-pijler-filosofie

Werk? Het leven? Balans! De Kneipp manier van leven

Het werk, het dagelijks leven, allerlei verwachtingen, vraagt massaal - en nauwelijks een paar minuten om even te pauzeren: Voor velen van ons komt de ontspanning in het stressvolle dagelijkse leven duidelijk te kort. Toch is het helemaal niet moeilijk om een leven in balans en met meer aandacht te leiden - althans niet als Sebastian Kneipp zijn zin krijgt. Voor de priester en de natuurgeneeskundige lag de sleutel tot een vervuld en gezond leven vooral in de juiste levensorde. De stelregel was: "Alles op zijn tijd en alles in de juiste maat. Maar wat betekende evenwicht of "levensorde" zoals hij het noemde, concreet voor Kneipp? 

In Kneipp's tijd was het dagelijkse leven heel anders dan het onze. Niet alleen was bijna het hele menselijke bestaan onlosmakelijk verbonden met het streven naar "het verdienen van de kost"; bovendien betekende fysieke arbeid aan het begin van de Industriële Revolutie meestal zware arbeid door het ontbreken van technische hulpmiddelen.

Daarom dachten maar weinig mensen aan bewuste rustperiodes, laat staan aan mindfulness, zelfzorg & Co. - wat Sebastian Kneipp er niet van weerhield om te wijzen op het belang van een redelijke levensorde. Hij was er immers van overtuigd dat een gezond lichaam (dat niet in de laatste plaats de basis van het leven van de hardwerkende bevolking was) en een geestelijk evenwicht alleen konden worden bereikt door een evenwichtige levensstijl.

Leef redelijk en wees niet boosaardig tegen je lichaam door er meer van te eisen dan het kan doen, of met andere woorden: handel niet onredelijk tegen jezelf!

Sebastian Kneipp

"Zo zal je leven": Wat Kneipp's levensorde betekent

Zijn werk "So shall you live" is in de eerste plaats noodzakelijk om een zo gereguleerd mogelijk leven te leiden - waarmee hij vooral begreep dat men een doel in het leven voor zichzelf definieert, ook buiten het werk om.

Parallel hieraan moet men verstandig eten, "niet alleen wat de keuze van het voedsel maar ook met betrekking tot het tijdstip van eten". Last but not least lucht en beweging omdat ze net als voedsel tot een goed leven behoren. Wie toch eens ziek wordt, adviseert Kneipp zijn Fytotherapie: "... om de schatten te vinden en op te voeden die de godvruchtige vader in de natuur heeft gelegd als remedie tegen de vele kwaden van het leven."

Lichaam en geest in harmonie: Waarom het innerlijke evenwicht zo belangrijk is

Voor Kneipp zijn lichamelijke en geestelijke gezondheid dus onlosmakelijk met elkaar verbonden. Hij gaat zelfs zover dat talrijke lichamelijke ziekten hun oorsprong vinden in een nerveuze onbalans. Dit maakt het des te belangrijker om een evenwicht te vinden om de overspannen zenuwen te versterken en hun kracht te behouden. De manier om dit te bereiken is het vinden van de best mogelijke balans tussen werk en levensstijl. Stellingen die nu al verdacht veel lijken op de balans tussen werk en privéleven die aan het begin van de 19e eeuw werd gepostuleerd...

Kneipp adviseert hardwerkende mensen om zijn leer over de levensorde uit het hoofd te leren, omdat deze helpt om een balans te vinden tussen middelen en behoeften; er moet aandacht worden besteed aan alle menselijke reguleringsprocessen - zowel biologisch als psychosociaal en spiritueel.

Een ander belangrijk punt in Kneipp's holistische benadering: hij adviseert om zijn voedingstherapie aan te vullen met voldoende beweging en ontspannende toepassingen - waarbij altijd de zachtste en meest natuurlijke methode moet worden gekozen. Regelmatige baden of douches met water zorgen voor vertraging.

Hoeveel hebben hier met de gezondheid van het lichaam, ook de gezondheid van de ziel gevonden.

Sebastian Kneipp

(Levens)orde is de helft van het leven: Hoe leer je balans te vinden?

Natuurlijk zijn de werkomstandigheden van nu nauwelijks te vergelijken met die van 100 jaar geleden. En toch is in tijden van digitalisering, zelfoptimalisatie en constante toegankelijkheid, de ordertherapie van Kneipp relevanter dan ooit. Het hoeft dan ook niet te verbazen dat vooral de laatste tijd sleutelwoorden als mindfulness, gezonde slaap en zelfzorg enorm aan belang hebben gewonnen. Maar bestaat die ene formule echt voor ons allemaal?

Feit is: wij mensen profiteren van vaste structuren in het leven, omdat deze ons zekerheid en houvast geven. En toch zullen er de meest verschillende antwoorden zijn op de vraag "Wat is geestelijke gezondheid? Daarom is er geen manier om steeds weer naar zichzelf te luisteren en bewust de individuele behoeften waar te nemen. Want het maakt niet uit of je in je vrije tijd liever op blote voeten door beekjes loopt, 's morgens vroeg een rustgevende kruidenthee drinkt, na het werk mediteert of een ontspanningsbad in het weekend viert - het verzorgen van jezelf is en blijft je belangrijkste taak.

Dit zou je ook kunnen interesseren:

Koud water? Kneipp waterkuren houden je gezond en kunnen je zelfs mooier maken.

Kneipp waterkuren

Waarom zijn planten zo belangrijk voor onze gezondheid? De geneeskrachtige...

Planten als geneesmiddel

Bewegen en sporten zijn goed voor je gezondheid. Voor Sebastian Kneipp staat de...

Gezond door te bewegen

Gezond eten is een belangrijk element in de filosofie van Sebastian Kneipp.

Meer over voeding